Geletterd en geleerd, de Aduarder kring en het humanisme

Vanaf 1 april is de expositie Geletterd en geleerd, de Aduarder kring en het humanisme open voor publiek. De vrijwilligers van het kloostermuseum Sint Bernardushof te Aduard zijn er voor de 15e keer in geslaagd om een boeiende tentoonstelling samen te stellen met een opmerkelijk verhaal.

Geleerden van wereldfaam tot op de dag van vandaag, kwamen in de 15e en 16e eeuw naar Aduard om te studeren in de rijke bibliotheek. Ze studeerden, discussieerden en inspireerden elkaar. Er werden nieuwe ideeën geboren  en nieuwe inzichten verworven. De geleerden vertrokken na enige tijd naar elders, maar namen de ideeën mee. Zo is er vanuit het klooster Aduard een stevige bijdrage geleverd aan de ontwikkeling van de moderne devotie en het humanisme. Tot de Aduarder kring behoren o.a. Wessel Gansfort, Rudolf Agricola, Regnerus Praedinius, Albert Hardenberg en nog zeker 13 geleerden waar teksten van overgeleverd zijn. De Aduarder kring was geen samengesteld orgaan, maar de naam duidt op een groep vernieuwende geleerden die over een groot tijdsbestek invloedrijk zijn geweest voor de westerse cultuur en die gemeen hebben dat ze in Aduard verbleven gedurende een bepaalde tijd.

Heel bijzonder is dat de grote geleerde Wessel Gansfort voor het eerst, bijna 600 jaar na zijn geboorte, in olieverf is geschilderd. Zijn belang als wetenschapper is nog steeds groot. Er zijn straten, pleinen en scholen naar hem genoemd, maar een geschilderd portret bestond er van hem niet. Mevrouw Jacqueline Kasemier (Ulrum) heeft de gravures die er wel van hem zijn, gebruikt om de grote man op passende wijze te eren met een schilderij hem waardig.
De jonge filmer Ruben Binnendijk (Utrecht) heeft een film gemaakt over de sporen die er nu nog van Wessel Gansfort en de Aduarder kring te vinden zijn,  de titel luidt “Lex mundi, hedendaagse sporen van noordelijke humanisten”.

Het kloostermuseum Sint Bernardushof te Aduard wordt gerund door vrijwilligers. De expositie toont wat de vrijwilligers van deze  ongesubsidieerde instelling met hun enthousiasme en creativiteit tot stand kunnen brengen.  Het museum vertelt het verhaal over het grootste cisterciënzer klooster dat, van 1192  tot 1594,  in Noord-Europa te vinden was en dat in Aduard stond. Verteld wordt over de vele economische activiteiten en daardoor grote rijkdom die het klooster verwierf, over de brand die in 1580 de kostbare bibliotheek verwoestte, over het op- en neergaan van de moraal in het klooster, er zijn immers talloze verhalen te vertellen. Het museum brengt bezoekers ook graag naar de heel bijzondere Abdijkerk, de voormalige ziekenzaal van het klooster; een gebouw dat door Rijksgebouwendienst nu in de verkoop is gedaan.

De tentoonstelling duurt tot 1 november; het museum is dagelijks open van 10 tot 17 uur, behalve op maandag.